zaterdag 28 januari 2023

Hoe simpel kan het toch zijn

In het weekend van 10 en 11 december 2022 heb ik met een aantal werken deelgenomen aan een z.g. kersttentoonstelling, getiteld `Afgestoft en Splinternieuw`, die was georganiseerd door het kunstinitiatief Scarabee in haar ruimte in de Hes in Oosterbeek. Mijn ontmoetingen met de deelnemende kunstenaars, waarvan ik er vele kende, maar die ik soms al jaren niet meer gezien of gesproken had, waren allerhartelijkst, gelijk mijn ontmoetingen met de vele bezoekers. In de tentoonstelling waren, ongeacht de titel, ook vele recente werken te zien. Ja, natuurlijk ook de vele interessante werken die in ieder atelier van haast iedere kunstenaar, na een of enkele presentaties, noodgedwongen worden opgeslagen wanneer ze geen bestemming krijgen, om de simpele reden dat ze niet gezien en dus niet verkocht zijn. Als oud-docent in het kunstonderwijs en als organisator van tentoonstellingen heb ik in de loop der jaren zovele ateliers bezocht waarin de mooiste werken te vinden waren die wellicht nooit de aandacht krijgen die ze verdienen omdat ze nooit het daglicht zullen zien. Behalve enkele beeldende kunstenaars, die nadrukkelijk aan de weg timmeren, zijn er naast de beeldende kunstenaars die de prachtigste werken maken, doch zelden exposeren, nog zovele beeldende kunstenaars die evenzeer prachtige werken maken maar geen ambitie, noodzaak of een directe aanleiding hebben om binnen het commerciële of gesubsidieerde kunstcircuit een rol te spelen. Onder meer omdat zij vaak een inkomen genereren uit een betaalde baan met daarnaast genoeg ruimte om beeldend te kunnen werken.

We zouden het cultuurlandschap met zovele nieuwe, doch onbekende, beeldende werken blijvend kunnen verrijken door regelmatig een “strooptocht” langs de ateliers te houden om daarmee zovele verrassende en oorspronkelijke werken te scoren en deze met instemming van de makers vervolgens tentoon te stellen en ter verkoop aan te bieden. De opdracht daarbij is om de beeldende kunst dichter bij het publiek brengen. Het liefst op een toegankelijke plek in het centrum van een Gelderse stad, laten we Arnhem of b.v. Apeldoorn of Nijmegen noemen. Zo'n plek kan een vaste plek, maar ook een tijdelijke plek zijn in een van de vele leegstaande panden, om er een voortdurend wisselend aanbod van beeldende werken te tonen.

In beginsel, maar ook bij voorkeur om haar onafhankelijkheid te waarborgen, kan zo'n plek zelfvoorzienend worden opgezet. Uiteraard kunnen op verzoek andere partijen bijspringen om de kosten voor o.a. energie, publiciteit, verzekeringen en tentoonstellingsmaterialen te lenigen.

      

 

zondag 8 januari 2023

De Vaandeldrager

Wat een teleurstelling! Terwijl hedendaagse beeldende kunstenaars nauwelijks hun ateliers kunnen verwarmen door de toenemende energiekosten, ja zelfs in grote getale binnen een maand hun gehuurde atelier uitgezet kunnen worden zoals in de regio Arnhem het geval is, gaan we, nadat we daartoe door de Vriendenloterij zijn uitgenodigd, op bezoek in het Museum Arnhem waar de Vaandeldrager van Rembrandt op haar rondreis langs diverse musea is gearriveerd. Een schilderij dat de staat vele miljoenen kostte en door de "kunstelite" als een ontbrekende schakel in het oeuvre van de grote meester is betiteld. Persoonlijk vind ik het een lelijk schilderij, waarin ik weliswaar de werkwijze van Rembrandt herken, maar een weinig trotse, vadsige man afgebeeld zie, die een soort vaandel of vlag zou dragen. Welke relevantie heeft dit schilderij in haar betekenis heden ter dage? Ik schat dat deze nihil is. 
Omdat mijn vrouw het "evenement" graag wilde bezoeken en daartoe via internet de nodige reserveringen maakte, ben ik op een zondagmiddag met haar meegegaan naar het museum. Wat een teleurstelling! Haar reservering bleek niet geldig te zijn, ook het z.g. "tijdslot" klopte niet en nog zo veel meer. Hoe moeilijk kunnen we het de museumbezoeker toch maken? Wij hebben dat nog nooit meegemaakt terwijl wij al zo’n 50 jaar zovele musea bezoeken in binnen-en buitenland. Om de teleurstelling te verwerken hebben we maar de tentoonstelling bezocht in het niet voor ons afgesloten gedeelte van het museum. Het bleek een tentoonstelling te zijn, die we twee maanden geleden ook al eens bezocht hadden. Een tentoonstelling boordevol pamfletten over allerlei klimaat- en gender- issues. Met ook heel veel gekkigheid. Met mannen in rokjes en met borsten. Het overwegend grijze kunstpubliek leek echter ten volle van het tentoongestelde te genieten.  

Ik schreef er al eens eerder over. De beeldende kunst dient naar mijn mening vrij en onafhankelijk te zijn en staat inhoudelijk niet in dienst van overheden die specifieke maatschappelijke doelen nastreven. De realiteit is echter een geheel andere. Om subsidie te krijgen dienen kunstinstituten, zoals musea en galeries, zich wel degelijk te verhouden met de nieuwe regels die overheden hen opleggen en dienen deze zelfs te onderschrijven.


zaterdag 24 december 2022

Deventer.

Ik was onlangs voor een moment in Diepenveen om afscheid te nemen van een familielid die na een ernstige ziekte was overleden. "Zijn tijd" was gekomen tot verdriet van al zijn geliefden. Daarna hadden we met de familie en de andere genodigden een uiterst genoeglijk samenzijn in een restaurant in de binnenstad van Deventer. Ik maakte het al zovele keren mee, het samenkomen met de kennissen, vrienden en familieleden van de overledene is ook een viering van het leven. Ja, het leven gaat gewoon door in het volle besef dat ook wijzelf sterfelijk zijn en de dood altijd te vroeg komt. 

Ondertussen gaat het leven ook gewoon door in Deventer, stad aan de IJssel. Ik heb er ooit vele jaren gewerkt. Het heeft een prachtige binnenstad. Er staan echter vele panden leeg, zoals mij bleek bij mijn recente bezoek. Een (tijdelijke) hoogwaardige invulling is hier geboden om de beleving van de binnenstad op peil te houden. Kunst is het leven zelf. De beeldende kunst dichter bij het publiek brengen is hier het motto. Met een z.g. pop-up galerie kunnen de beste werken van (lokale) beeldende kunstenaars aan het (winkelende) publiek met regelmaat getoond worden.               

zondag 18 december 2022

Over herkenning, herinnering en fantasie.

 


4 ("vergeten") portretten.  

Wanneer je in je eigen opslag beeldende werken terugvindt die je ooit maakte, is het soms lastig sommige van deze werken nog volledig te begrijpen. Zo vond ik een aantal werken terug, onder meer tekeningen, schilderingen en (bewerkte) prints die vrouwelijke personen voorstelden. Het zijn nu mysterieuze portretten voor mij geworden, waarvan ik niet meer de aanleiding kan terugvinden en zo kan ontdekken waarom ik deze portretten ooit maakte. Temeer doordat zij ver afstaan van de beeldtaal die ik in mijn overige werken o.a. de experimentele beeldende installaties hanteerde. Uitgezonderd, een enkel portret van een wenende Maria die ik ooit maakte. Zij belichaamde een van mijn experimentele installaties, in dit geval de organische radio’s, die bij verrassing de mij toen onbekende zender Radio Maria ontvingen. Misschien moet je ook niet alles willen begrijpen, lijkt de boodschap te zijn. Als ik nu opnieuw naar deze portretten kijk hecht ik mij aan hun aanwezigheid zonder hen echt te kennen. Ik fantaseer hen daarom iedere keer weer opnieuw.         

zaterdag 26 november 2022

 Wat betreft B53.

Sommigen vragen ons wel eens, bestaan jullie nog? Het antwoord is: ja zeker wel. Behoudens de initiatieven die we ook buiten een tijdelijke ruimte ontplooien, is de intentie is nog steeds sterk aanwezig om weer, net als voorheen, een nieuwe leegstaande ruimte in Arnhem e.o. te verwerven om er tentoonstellingen te maken waarin we beeldende werken van hedendaagse kunstenaars tonen. We doen daar nog steeds moeite voor, we blijven daarom ook met vele partijen in contact, maar het is ons echter nog niet gelukt om een geschikte plek te vinden. Het liefst willen we daarbij, zoals we dat eerder ook al deden, zonder een enkele overheidssubsidie werken om in alle vrijheid, zonder beperkende voorwaarden, het “beste” individuele werk, dat wordt gemaakt door zovele interessante beeldende kunstenaars, aan het publiek te tonen. De website van B53 (v.h. VM23), www.b53.nl, en de pagina op Facebook handhaven we voorlopig. Als je daar eens op terugkijkt zie je hoeveel mooie momenten er in de tijd zijn vergleden. Graag willen we er weer vele nieuwe momenten aan toevoegen, met nieuwe werken, verrassende evenementen, leerzame bijeenkomsten, interessante lezingen, etc.

We blijven openstaan voor suggesties. Je kunt mij mailen op: nicoschulte1949avereest@gmail.com .   


maandag 21 november 2022

 Even een leerzaam kunstreisje gemaakt.

Op zaterdag j. l. ben ik met een vriend in zijn snelle Audi meegereisd, eerst naar Düsseldorf om er een prachtige overzichtstentoonstelling met vele, mij nog onbekende, werken van onze grote kunstenaar Mondriaan te zien en vervolgens zijn we naar Keulen gereden om de beurs Art Cologne te gaan bezoeken. Als curator van een nieuwe tentoonstelling die mijn vriend binnenkort presenteert in het Cobramuseum wilde hij daar o.a. met verschillende galeriehouders op de beurs spreken om een aantal werken te reserveren die hij graag in zijn tentoonstelling wilde tonen. Voor mij was al dit voorwerk, en vooral ook al de moeite die moet worden gedaan om de tentoonstelling  te maken die je voor ogen hebt, een eyeopener. ik ken mijn vriend al vele jaren sinds onze opleiding aan de kunstacademie in Arnhem en we hebben elkaar met regelmaat ontmoet in vele bezoeken over en weer en in vakanties. Hij heeft jarenlang als curator in het Stedelijk Museum Amsterdam gewerkt. Zelf heb ik vooral in het middelbaar onderwijs en in het kunstonderwijs (o.a. ArtEZ) gewerkt en was ik daarnaast als beeldend kunstenaar actief met experimentele installaties, zoals o.a. met organische radio's en tekenmachines. Ook organiseerde ik de afgelopen jaren meerdere tentoonstellingen in leegstaande panden. Hoewel ik vele beurzen in de loop der jaren heb bezocht, had ik als kunstenaar met niet-verkoopbaar werk en als niet-koper geen enkele behoefte aan een gesprek. Het was voor mij wel verrassend om de gesprekken te volgen die hij op de beurs in Keulen, Art Cologne geheten, voerde met de verschillende galeriehouders. Zonder enige uitzondering waren het bevlogen kunstliefhebbers. Maar uiteraard gaat het op een beurs vooral ook om het commerciële aspect. Wat mij in het bijzonder opviel op deze beurs was de afwezigheid van zovele jonge, veelbelovende talenten. Wellicht moeten we daarvoor toch naar Berlijn of elders. Het merendeel van de werken die op de beurs Art Cologne werden getoond hadden een signatuur van de grote, bekende meesters, zoals je deze in de kunstgeschiedenisboeken tegenkomt. Prijzen van 10.000- den, 100.000- den tot meer dan een miljoen euro waren geen uitzondering voor de vaak (niet)topwerken van deze kunstenaars. Hier is de markt nadrukkelijk aan zet. Immers, wat uniek is en een culturele (kunstzinnige) waarde heeft gekregen, onder meer door de kunstinstellingen zelf en ook door alle andere betrokkenen, zoals critici, schrijvers, etc., heeft daarmee onlosmakelijk ook een geldelijke waarde gekregen die blijkbaar zeer interessant is voor de beleggers. Kortom, het was een hele mooie dag met weer heel veel stof tot nadenken.           

zondag 13 november 2022

Over vertrouwen gesproken.


Poes Tommy voelt zich relaxed in de wereld van art en electronics.

Terwijl ik een artikeltje wil schrijven voor mijn blog gaat een van mijn poezen, een nogal angstig beestje die snel en venijnig kan uithalen met haar pootje, tussen mij en de laptop op haar ruggetje liggen en gaat heerlijk slapen. Ik moet haar dan wel veel aaien op haar buikje. Zij is dan het liefste beestje dat ik ken. Hiermee kom ik ook op het onderwerp waarover ik wil schrijven. Dat gaat over vertrouwen. Hoewel ik in mijn persoonlijke situatie niet direct geraakt wordt door de crisis, stel ik mij wel vragen die mij aan het denken zetten over het mandaat en het draagvlak dat de overheid nog heeft bij zovele miljoenen Nederlanders die wel degelijk de pijn voelen van de huidige economische situatie. Biedt de overheid wat betreft corona, toeslagen, inflatie, zorg, wonen, energie, klimaat, pensioenen, cultuur, immigratie, armoedebeleid en zoveel meer, nog wel een houvast voor de burger? Als je de media volgt verandert het speelveld bij het oplossen van deze en andere maatschappelijke problemen door de overheid voortdurend. De regering maakt keuzes, die in de tweede kamer worden besproken, vervolgens in de media worden gepubliceerd en die direct daarna door vele partijen in den lande op hun onvolkomenheden en zelfs hun onhaalbaarheid worden becommentarieerd. Wat daarvan te denken? Is het overheidsbeleid zo ingewikkeld geworden dat de uitvoering daarvan door haar zelf gemaakte regels en modellen, zelfs met de beste software en de snelste systemen, niet meer te behappen is met alle  gevolgen voor een zorgvuldige uitvoering daarvan voor zowel de individuele burgers als de ondernemers, die daarvan de nadelige effecten ondervinden en niet meer weten waar zij aan toe zijn? Bovendien, is onze overheid nog wel leidend op het maatschappelijke speelveld doordat zij zich op dit speelveld voortdurend met zovele grote, mondiaal werkende, commerciële partijen dient te verhouden, die hun eigen commerciële belang vooropstellen en daarmee niet zozeer het algemeen belang dienen. Ja, onze politieke partijen hebben in onze democratie weliswaar door vrije verkiezingen hun stemmen behaald, maar vervolgens gingen enkele partijen, buiten mijn zicht om, er met de buit van door en gingen een samenwerking aan om een regering te vormen die nu het overheidsbeleid bepalen. Ja, dan komen er geheel andere onderwerpen aan de orde dan waarmee in verkiezingstijd door de huidige regeringspartijen nog goed gescoord werd. Helaas slaat ook de oppositie in de 2de kamer, ondanks kritische en zinnige argumenten bij het beoordelen van het regeringsbeleid, geen enkele deuk in het pakje boter en staat zij feitelijk buiten spel. We zullen pas over een paar maandjes bij de komende statenverkiezingen zien of deze regering nog wel enig krediet bij de burger heeft. Mijn inschatting is dat de regeringspartijen, bij een voor hen uiterst negatieve uitslag, dat betekent dat zij ook een minderheid vormen in de 1ste kamer, deze gewoon zullen negeren om hun neo- liberale beleid voort te kunnen zetten.

Ten slotte, nog heel even kort, een toelichting op dit artikel. Ik ben net als de meeste Nederlanders geen politicus of ingewijde die van de hoed en de rand weet, laat staan ook geen wetenschapper die een onderzoek heeft gedaan. Ik ben gewoon een burger die zijn gedachten voor een moment laat gaan. Uiteraard heb ik vanuit mijn werk in het kunstonderwijs en mijn activiteiten als beeldend kunstenaar een zekere affiniteit met de kunstwereld en heb daar regelmatig, o.a. op mijn blog, over geschreven. Naar mijn gevoel dient de (beeldende) kunst zo vrij en onafhankelijk mogelijk te zijn. Met name heb ik in mijn artikelen kritiek geuit, daar waar de overheid, als een belangrijke subsidiegever binnen de kunsten, zich naar mijn mening teveel inhoudelijk bemoeide met het tentoonstellingsprogramma van musea, galeries, evenementen, etc., zowel wat betreft het thema als de keuze van de kunstenaars. Recent kreeg ik nog een bericht onder ogen waarin subsidie ontvangende kunstinstellingen een convenant ondertekend zouden hebben waarin zij vooral de items van deze tijd, ik noem gender, slavernij, klimaat, immigratie en nog zo veel meer, in hun tentoonstellingsconcepten moeten opnemen. Ik zag dit beleid al eerder in de Gelderse musea maar dat ook Singer Museum Laren al om is verbaast mij. Het voedt mijn wantrouwen.       

 


zondag 6 november 2022

 Big Art

Wand met gevlochten materiaal en licht

Het tentoonstellingsinitiatief Big Art in de v. m. Bijlmer Bajes in Amsterdam, die ik op zondag 6 november 2022 bezocht, was een echte topper. Zelden heb ik zoveel publiek gezien dat op een tentoonstelling afkwam. Zij hebben in het volledig gestripte gebouw, gelijk mijn eigen ervaring, in een uiterst levendige sfeer genoten van de vele verrassende werken en installaties van zowel ontwerpers als beeldende kunstenaars. Het doet mij goed dat het accent van de curatoren lag op het visuele en het beeldende. Kom daar maar eens om in de wereld van de gesubsidieerde en geïnstitutionaliseerde kunst, die mij nadrukkelijk moeten leren om een bewuste burger te worden, maar die het beeldend zozeer laten afweten. De kunst zou in deze verwarrende tijden toch volledig vrij en onafhankelijk moeten kunnen zijn. Uiteraard staat het volkomen vrij dat individuele kunstenaars hun maatschappelijke betrokkenheid tonen als zij daar zelf voor kiezen  

Even terzijde: Op internet is Big Art goed te vinden.     

 

maandag 31 oktober 2022

 Innovatie.

Het prachtige project van kunstenaar Ap Verheggen was mij eerlijkgezegd volledig ontgaan totdat ik het zeer recent via de media vernam. Zijn project, de regenmachine The Sun Glacier, die het laat regenen in de woestijn, presenteerde hij reeds bij de Expo 2020 in Dubai. Vooral de wijze waarop dit project tot stand kwam sprak mij bijzonder aan. In een rommelige schuur ontwikkelde hij in samenwerking met enkele anderen een concept op basis van reeds bekend onderzoek waarvan wetenschappers zeiden dat het niet zou werken. 

Het hierboven staande herinnert mij sterk aan mijn eigen beeldende projecten die ik ooit in de 80-er en 90-er jaren uitvoerde. Echter, het ging mij toen niet om een maatschappelijk relevante toepassing daarvan, het ging mij eerder om een andere mindset die ik als kunstenaar met een Beta achtergrond met anderen zou kunnen delen. Zo maakte ik installaties die werkten als een radio-ontvanger en die grotendeels bestonden uit plantaardig materiaal. In samenwerking met het v. m. Appolohuis presenteerde ik enkele installaties in Eindhoven, in Tokyo en in Enschede bij de TU Twente. Mijn contacten met enkele wetenschappelijke medewerkers van het toenmalige NatLab van Philips om te participeren in hun onderzoek naar grootbeeldprojectie strandde om de enkele reden dat Philips een andere koers ging varen en niet het onderzoek, maar de markt leidend werd. Hoe treurig is het nu om te vernemen dat Philips forse schadeclaims kan verwachten omdat producten die zij op de markt brengt, zoals het Apneu-apparaat, niet voldoen aan de eisen, ja zelfs schadelijk zijn.            

donderdag 27 oktober 2022

The Supremes

The 3 Supremes, een waterverf van Annemarie Berends.

Bij het opruimen van je huis verbaas je je iedere keer weer over de spullen die je in zovele jaren hebt bewaard. Vooral als je beeldend actief bent komen al die ooit gemaakte werken weer als sneeuw voor de zon tevoorschijn. Aan ieder werk kleeft ook weer een herinnering. Zo vond ik een waterverf terug die mijn vrouw ooit maakte en waarin zij mij in mij jonge jaren, met lang haar, een leren jasje en een klein snorretje als derde Supreme plaatste tussen de twee andere Supremes. Het werk hangt nu op mijn werkkamer. Ik kijk er graag naar. Het herinnert mij aan een tijd die blij, ongecompliceerd en hoopvol was.